Baza dowodowa
Tezy i źródła projektu Legal Copilot Ukraine
Ta strona zestawia dowody projektu Legal Copilot Ukraine: listę tez i pełną tabelę źródeł. Wszystkie adresy URL zweryfikowano pod kątem dostępności 10 lipca 2026 r. Szybko zmieniające się fakty (modele, terminy EU AI Act, statystyki halucynacji) zostały zapisane według stanu na ten dzień.
Kody źródeł (A1, B2, U18 …) odsyłają do tabeli w sekcji „Źródła”. Statusy tez: ✅ potwierdzono · 🟡 potwierdzono częściowo / robocza hipoteza weryfikowana w pilotażu.
Tezy
T1. Modele językowe osiągnęły poziom profesjonalny w zadaniach prawniczych ✅
GPT-4 zdał egzamin adwokacki (bar exam) na poziomie ~90. percentyla już w 2023 r. (A2). Niezależne ślepe oceny z 2025 r.: wyspecjalizowane narzędzia legal-AI — 74–78% wobec 69% poziomu bazowego prawników w zadaniach badawczych (A3, A4). Flagowe modele z 2026 r. (GPT-5.5, Claude Opus 4.7, Gemini 3) osiągają poziom ekspertów branżowych w dobrze sprecyzowanych zadaniach (A6–A9). Istnieje dojrzała metodologia oceny (A1).
T2. „Goły” model jest niewiarygodny w pracy prawniczej ✅
Publiczne LLM-y halucynują przy pytaniach prawniczych w 58–82% przypadków (B2). Nawet komercyjne prawnicze narzędzia RAG mylą się w 17–33% zapytań, wbrew marketingowi „hallucination-free” (B1). 1733 sprawy sądowe dotyczące zmyślonych cytatów wygenerowanych przez AI w 40 jurysdykcjach według stanu na 09.07.2026, z dynamiką wzrostu ok. 4,7-krotnego w ciągu 9 miesięcy (B3); sankcje: od Mata v. Avianca z 2023 r. (B4) do ponad 145 tys. USD w I kwartale 2026 r. (B5, B6). Sąd Najwyższy Ukrainy ukształtował pierwszą restrykcyjną praktykę orzeczniczą (U18).
T3. Problem tkwi nie w modelach, lecz w organizacji danych, instrukcji i weryfikacji ✅
Modele fundamentowe (foundation models) dają dobre odpowiedzi, ale nie pokazują źródeł (A5); wyspecjalizowane narzędzia wyróżnia właśnie jakość cytowania (A4). RAG poprawia sytuację, ale jej nie rozwiązuje (B1, C1, C2). Stąd formuła: model + dane + materiały zadania + instrukcje + weryfikacja + użytkownik.
T4. Środowiska agentowe stały się dojrzałą, znormalizowaną technologią ✅
Codex, Claude Code, Gemini CLI, opencode obsługują instrukcje projektowe, role, umiejętności (skills), pamięć i narzędzia (D1, D3, D5, D6). AGENTS.md to międzydostawcowy standard: 60 tys.+ projektów, Linux Foundation (D2). MCP standaryzuje podłączanie do danych i narzędzi; finalna specyfikacja nowej generacji — 28.07.2026 (D4). Konfiguracja odbywa się za pomocą plików tekstowych, bez programowania. Praktyczny wniosek: atomowe stanowisko pracy to już gotowa, przemysłowo eksploatowana infrastruktura; wdrożenie na poziomie krajowym nie wymaga tworzenia własnego oprogramowania i może rozpocząć się natychmiast — od publikacji w repozytorium instrukcji, ról, umiejętności i kursów szkoleniowych.
T5. Scentralizowane państwowe projekty AI systemowo utykają na etapie pilotaży ✅
OECD, 200 przypadków: większość inicjatyw nie osiąga skali; wymiar sprawiedliwości należy do funkcji przodujących pod względem zastosowania AI (H1, H2). Potwierdza to zasadność stawiania na model rozproszony z centralizacją wyłącznie danych, standardów i bezpieczeństwa.
T6. Prawo w formie maszynowo czytelnej to istniejąca praktyka światowa, a nie futurologia ✅
Standardy: Akoma Ntoso/LegalDocML (G1), ELI (G2). Działające wdrożenia krajowe: Wielka Brytania (G3), Stany Zjednoczone (G4), Niemcy (G5). Dla kraju kandydującego do UE zgodność z ELI stanowi część agendy integracyjnej.
T7. Weryfikowalne pochodzenie wyniku to ugruntowana dyscyplina inżynierska ✅
W3C PROV (F1), C2PA (F2), kultura odtwarzalnych artefaktów badawczych ACM (F3). Przeniesienie tego na pracę prawniczą to adaptacja, a nie wynalazek.
T8. Potwierdzenie przez człowieka to wymóg regulacyjny, a nie opcja ✅
EU AI Act: wymiar sprawiedliwości — wysokie ryzyko, art. 14 — nadzór ludzki (E1); terminy: obowiązki transparentności od 02.08.2026, wysokie ryzyko wg Załącznika III — od 02.12.2027 (E2, E3). CEPEJ (E7), UNESCO: AI jako wsparcie, a nie substytut (E8), wytyczne sędziów Wielkiej Brytanii (E4), ABA 512 (E5), CCBE (E6). Zasada „agent proponuje — człowiek decyduje” jest zgodna z całą ramą regulacyjną.
T9. Ukraina dysponuje wybitną bazą cyfrową dla tego modelu ✅
- miejsce na świecie w Online Service Index, Dija z ponad 20 mln użytkowników (U6). Dija.AI — pierwszy na świecie krajowy agent AI usług publicznych, uruchomiony 09.2025, uznany przez UE (U1–U4, H3). Ramy strategiczne: WINWIN-2030 (U5), Biała księga AI (U7), projekt Strategii AI-2030 z celem znalezienia się w światowej czołowej trójce pod względem AI w sektorze publicznym (U8).
T10. Ukraińskie dane prawne są już otwarte w formie maszynowo czytelnej ✅
Jednolity Państwowy Rejestr Orzeczeń Sądowych (JPROS): ponad 120 mln orzeczeń, otwarty dostęp, zbiory danych aktualizowane codziennie (U10, U11). REST API Rady Najwyższej (U12). Ponad 40 tys. zbiorów danych na data.gov.ua (U9). Jednolity System Informatyczny Sądów (JSIS) jako baza cyfryzacji sądownictwa (U13). Luka: ustawodawstwo nie jest jeszcze oznaczone według Akoma Ntoso/ELI — i to właśnie jest zadanie państwa w proponowanym modelu.
T11. Deficyt kadrowy i rosnące obciążenie czynią wzrost produktywności bezalternatywnym ✅
2254 wakaty sędziowskie przy etatach dla 6600; pracuje 4346 (U14). Obciążenie rośnie o ≥8% rocznie (U15), szacunkowo 5–10 razy wyższe niż europejskie (U16). Analogiczny deficyt dotyczy państwowych służb prawnych.
T12. Integracja europejska generuje jednocześnie popyt, zasoby i standardy ✅
Screening zakończono 09.2025, pierwszy klaster otwarto 15.06.2026 (U19, U20). Ukraine Facility: 50 mld euro na reformy, w tym cyfryzację wymiaru sprawiedliwości; wypłacono ponad 29,5 mld euro (U21). Pomoc techniczna: EU4DigitalUA (U22), Pravo-Justice (U23). Harmonizacja z dorobkiem prawnym UE (acquis) to ogromny wolumen pracy prawniczej — idealny przypadek zastosowania dla kopilotów.
T13. Środowisko zawodowe i rynek są gotowe ✅
Dojrzały sektor LegalTech: Opendatabot, YouControl, LIGA ZAKON i inni (U26–U28, U30). Państwo wydało już rekomendacje dla prawników dotyczące bezpiecznej pracy z AI (U29). Podstawa prawna e-identyfikacji jest zharmonizowana z eIDAS (U24); reforma ochrony danych osobowych zmierza w kierunku RODO (U25).
T14. Zmiana jednostki wymiany z dokumentu na ustrukturyzowany pakiet jakościowo podnosi efektywność zespołową 🟡
Wynika logicznie z T2, T3, T7: produkcja tekstu przyspieszyła, a weryfikowalność pozostała ręczna; ustrukturyzowane artefakty z łańcuchem pochodzenia umożliwiają automatyzację weryfikacji. Bezpośrednich badań terenowych dotyczących zespołów prawniczych na razie brak — teza podlega weryfikacji w pilotażu nr 11 (grupa robocza w pełnej wymianie artefaktów) z metrykami: pokrycie źródłami (source coverage), odsetek twierdzeń niepopartych dowodami (unsupported claim rate), kompletność przekazania (handoff completeness), czas weryfikacji (time to review), wskaźnik odtwarzalności (reproducibility score).
T15. Harmonogram wdrożenia (0–3–6–12 miesięcy) 🟡
Robocza hipoteza, zadeklarowana w artykule jako taka. Uzasadnienie realności: konfiguracje to pliki, a nie prace programistyczne; dane są już otwarte; analogicznym punktem odniesienia co do tempa jest uruchomienie Dija.AI w ciągu ok. roku — od strategii do usługi (U1–U4). Harmonogram szczegółowo opisano w planie uruchomienia pilotażu.
Podsumowanie
Z 15 tez: 13 potwierdzono źródłami zewnętrznymi; 2 (T14, T15) uczciwie oznaczono jako robocze hipotezy, weryfikowane w pilotażach. Jest to zgodne z wymogiem §26 rozporządzenia: bez technologicznego mesjanizmu.
Źródła
Autor pakietu: Sergej Avdejcik · projekt Legal Copilot Ukraine / VeriLex. Wszystkie adresy URL zweryfikowano pod kątem dostępności 10 lipca 2026 r. (badanie internetowe). Szybko zmieniające się fakty (modele, terminy EU AI Act, statystyki halucynacji) zostały zapisane według stanu na ten dzień.
Kolumny zachowano z oryginału (nr · Źródło · Rok · URL · Co potwierdza). Nazwy własne publikacji, standardów i instytucji, a także tytuły anglojęzyczne podano w formie oryginalnej; opisowe tytuły źródeł ukraińsko- i rosyjskojęzycznych podano w tłumaczeniu polskim.
A. Zdolności LLM w zadaniach prawniczych
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| A1 | LegalBench (Stanford et al.) | 2023 | arxiv · stanford | Podstawowy benchmark rozumowania prawniczego: 162 zadania, 6 typów rozumowania prawnego, opracowany przez prawników |
| A2 | GPT-4 Passes the Bar Exam (Katz et al., Phil. Trans. R. Soc.) | 2024 | royalsociety | GPT-4 zdał Uniform Bar Exam na poziomie ~90. percentyla — punkt odniesienia |
| A3 | Vals Legal AI Report (VLAIR) | 02.2025 | vals.ai | Pierwsza niezależna ślepa ocena produktów legal-AI wobec poziomu bazowego prawników |
| A4 | VLAIR — Legal Research | 10.2025 | vals.ai | Produkty AI 74–78% wobec prawników 69%; narzędzia wyspecjalizowane wyróżnia jakość cytowania |
| A5 | BigLaw Bench (Harvey) | 2024 | harvey.ai | Rozdzielenie answer score / source score: modele fundamentowe dają odpowiedzi, ale nie pokazują źródeł |
| A6 | GDPval (OpenAI) | 2025 | openai | Modele generacji GPT-5.x osiągają poziom ekspertów branżowych w dobrze sprecyzowanych zadaniach z 44 zawodów |
| A7 | Introducing GPT-5.5 (OpenAI) | 04.2026 | openai | Aktualny model flagowy OpenAI: GDPval 84,9%, mocne wyniki w obszarze prawniczym |
| A8 | Introducing Claude Opus 4.7 (Anthropic) | 04.2026 | anthropic | Aktualny model flagowy Anthropic: długotrwałe zadania autonomiczne, pamięć plikowa, 90,9% w BigLaw Bench (Harvey) |
| A9 | Gemini 3 (Google) | 11.2025 | blog.google | Aktualna rodzina modeli flagowych Google, zdolności agentowe i multimodalne |
B. Halucynacje i ryzyka
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| B1 | Hallucination-Free? (Stanford RegLab/HAI, JELS) | 2024–2025 | reglab.stanford.edu | Komercyjne prawnicze narzędzia RAG halucynują w 17–33% zapytań; sam RAG nie rozwiązuje problemu |
| B2 | Large Legal Fictions (Dahl et al., J. Legal Analysis) | 2024 | academic.oup.com | Publiczne LLM-y halucynują przy pytaniach prawniczych w 58–82% przypadków; typologia halucynacji prawniczych |
| B3 | AI Hallucination Cases Database (D. Charlotin) | 2025–2026 | damiencharlotin.com | 1733 sprawy sądowe dotyczące zmyślonych treści wygenerowanych przez AI w 40 jurysdykcjach (stan na 09.07.2026; ~370 w październiku 2025) |
| B4 | Mata v. Avianca, S.D.N.Y. | 2023 | law.justia.com | Pierwsza głośna sprawa sankcji (5000 USD) za zmyślone precedensy wygenerowane przez ChatGPT |
| B5 | Fake Cases, Real Sanctions (ABA Litigation News) | 2026 | americanbar.org | Nowa fala sankcji w 2026 r., w tym Whiting v. City of Athens (15 000 USD nałożone na adwokata) |
| B6 | Penalties stack up as AI spreads (NPR) | 04.2026 | npr.org | Ponad 145 tys. USD sankcji tylko w I kwartale 2026 r. w sądach USA |
C. RAG i zakotwiczenie w źródłach
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| C1 | Retrieval-Augmented Generation (Lewis et al., NeurIPS) | 2020 | arxiv | Praca fundamentalna: połączenie modelu z zewnętrznym indeksem dokumentów |
| C2 | RAG for LLMs: A Survey (Gao et al.) | 2023–2024 | arxiv | Standardowy przegląd: RAG jako odpowiedź na halucynacje, dezaktualizację wiedzy i nieprzejrzystość |
D. Środowiska agentowe
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| D1 | OpenAI Codex — dokumentacja | 2025–2026 | developers.openai.com | Środowisko agentowe: Memories, Skills, Subagents, Rules, Hooks, MCP, sandboxing |
| D2 | AGENTS.md | 2025 | agents.md | Otwarty format instrukcji projektowych; ponad 60 tys. projektów; przekazany Linux Foundation (12.2025) |
| D3 | Claude Code — Extend Claude Code | 2025–2026 | code.claude.com | CLAUDE.md (pamięć), umiejętności (skills), subagenci, hooks, MCP — model konfigurowalnego środowiska pracy |
| D4 | Model Context Protocol — specyfikacja | 2024–2026 | modelcontextprotocol.io | Otwarty protokół podłączania modeli do danych i narzędzi; finalna specyfikacja nowej generacji — 28.07.2026 |
| D5 | Gemini CLI (Google) | 2025–2026 | github.com | Otwarty (Apache 2.0) agent terminalowy: MCP, pliki kontekstowe, grounding |
| D6 | opencode | 2025–2026 | opencode.ai | Niezależny agent open source (ponad 160 tys. gwiazdek): bring-your-own-provider, AGENTS.md |
E. Potwierdzenie przez człowieka i odpowiedzialność
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| E1 | Rozporządzenie (UE) 2024/1689 (EU AI Act) | 2024 | eur-lex | Wymiar sprawiedliwości — wysokie ryzyko (Załącznik III pkt 8); art. 14 — obowiązkowy nadzór ludzki |
| E2 | EU AI Act Update: Digital Omnibus (Covington) | 05.2026 | insideglobaltech.com | Przesunięcie obowiązków dla wysokiego ryzyka wg Załącznika III na 02.12.2027 (zatwierdzone przez Parlament 16.06 i Radę 29.06.2026) |
| E3 | AI Act Implementation Timeline (FLI) | 2026 | artificialintelligenceact.eu | Oficjalny tracker terminów (stan na 10.07.2026 jeszcze nie odzwierciedlał Omnibusu — cytować z zastrzeżeniem) |
| E4 | AI Guidance for Judicial Office Holders (UK Judiciary) | 10.2025 | judiciary.uk | Obowiązujące wytyczne brytyjskich sędziów: halucynacje, poufność, odpowiedzialność sędziego |
| E5 | ABA Formal Opinion 512 | 2024 | americanbar.org (PDF) | Wymogi etyczne wobec generatywnej AI: kompetencja, weryfikacja, poufność |
| E6 | CCBE Guide on generative AI + Technical guide | 2025–2026 | guide · technical guide | Stanowisko europejskich samorządów adwokackich: niezależna weryfikacja wniosków AI |
| E7 | CEPEJ European Ethical Charter on AI in Judicial Systems | 2018 | coe.int | 5 zasad Rady Europy — podstawowa rama dla Ukrainy jako członka RE |
| E8 | UNESCO Guidelines for AI in courts and tribunals | 12.2025 | unesco.org | Pierwsza globalna rama: AI jako wsparcie, a nie substytut, pod znaczącym nadzorem ludzkim |
F. Pochodzenie danych, ścieżki audytu, odtwarzalność
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| F1 | PROV-O: The PROV Ontology (W3C) | 2013 | w3.org | Standard W3C opisu pochodzenia danych — model ścieżki audytu artefaktów |
| F2 | C2PA Specifications | 2021–2025 | spec.c2pa.org | Kryptograficznie podpisane manifesty pochodzenia treści |
| F3 | ACM Artifact Review and Badging | 2020 | acm.org | Sformalizowanie odtwarzalności i kultury artefaktów badawczych |
G. Prawo w formie maszynowo czytelnej
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| G1 | Akoma Ntoso v1.0 (OASIS LegalDocML) | 2018 | oasis-open.org | Międzynarodowy standard XML dokumentów prawnych czytelnych maszynowo |
| G2 | European Legislation Identifier (ELI) | od 2012 | eur-lex | Stabilne identyfikatory HTTP URI + metadane ustawodawstwa UE i państw członkowskich; docelowy standard dla kraju kandydującego do UE |
| G3 | legislation.gov.uk Developer/Formats | od 2010 | legislation.gov.uk | Cały korpus ustawowy Wielkiej Brytanii jako XML/RDF/Akoma Ntoso poprzez otwarte API |
| G4 | US Code Download (USLM XML) | od 2013 | uscode.house.gov | Kodeks Stanów Zjednoczonych w formacie maszynowo czytelnym USLM XML |
| G5 | LegalDocML.de (E-Gesetzgebung, RFN) | 2020 | egesetzgebung.bund.de | Krajowy profil LegalDocML: cały cykl legislacyjny Niemiec |
H. AI w sektorze publicznym
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| H1 | Governing with AI (OECD) | 09.2025 | oecd.org | 200 przypadków AI w funkcjach państwowych; wymiar sprawiedliwości wśród liderów; większość inicjatyw utyka na etapie pilotaży |
| H2 | Digital Government Outlook 2026 (OECD), rozdział o AI | 06.2026 | oecd.org | Aktualny stan zarządzania AI w administracjach rządowych |
| H3 | Dija.AI (Komisja Europejska, Public Sector Tech Watch) | 2025–2026 | interoperable-europe.ec.europa.eu | Uznanie ze strony UE: pierwszy na świecie krajowy agent AI świadczący usługi; dane rejestrów nie opuszczają chronionego perymetru bezpieczeństwa |
U. Ukraina: cyfryzacja, dane, sądy, integracja europejska
| № | Źródło | Rok | URL | Co potwierdza |
|---|---|---|---|---|
| U1 | Ministerstwo Transformacji Cyfrowej: Ukraina jako pierwsza na świecie świadczy usługi publiczne za pomocą AI | 2025 | thedigital.gov.ua | Oficjalne ogłoszenie Dija.AI (wrzesień 2025), pierwsza usługa — zaświadczenie o dochodach |
| U2 | Gabinet Ministrów: Dija.AI — rekord światowy | 2025 | kmu.gov.ua | Rządowe potwierdzenie pierwszeństwa (WINWIN Summit) |
| U3 | Suspilne: uruchomienie Dija.AI | 09.2025 | suspilne.media | Niezależne potwierdzenie uruchomienia i funkcjonalności |
| U4 | Texty: rok państwowego AI | 2026 | texty.org.ua | Podsumowanie roku: 200 tys. konsultacji, ponad 6 tys. automatycznych zaświadczeń |
| U5 | WINWIN — strategia do 2030 r. (Ministerstwo Transformacji Cyfrowej) | 2024 | thedigital.gov.ua | Narodowa strategia innowacji; portal: winwin.gov.ua |
| U6 | UN E-Government Survey 2024 | 2024 | publicadministration.un.org | Ukraina — 5. miejsce na świecie w Online Service Index; Dija z ponad 20 mln użytkowników |
| U7 | Biała księga regulacji AI (Ministerstwo Transformacji Cyfrowej) | 2024 | thedigital.gov.ua | Podejście oddolne (bottom-up), zorientowane na EU AI Act; materiały: ai.thedigital.gov.ua |
| U8 | Projekt Strategii rozwoju AI do 2030 r. | 2025 | digitalstate.gov.ua | Cel: znalezienie się w światowej trójce liderów pod względem integracji AI w sektorze publicznym; własne modele |
| U9 | data.gov.ua — przywrócenie portalu | 2023 | thedigital.gov.ua | Narodowy portal otwartych danych, ponad 40 tys. zbiorów danych |
| U10 | JPROS: 120 mln orzeczeń sądowych | 2024–2025 | reyestr.court.gov.ua · ics.gov.ua | Jeden z największych otwartych korpusów orzecznictwa sądowego w Europie (na dzień publikacji źródła) |
| U11 | Zbiór danych JPROS na data.gov.ua | 2025 | data.gov.ua | Orzeczenia sądowe jako zbiory danych maszynowo czytelne, aktualizowane codziennie |
| U12 | Portal otwartych danych Rady Najwyższej | — | data.rada.gov.ua | REST API ustawodawstwa, projektów ustaw i głosowań |
| U13 | JSIS (Państwowa Administracja Sądowa / Wysoka Rada Sprawiedliwości) | 2021–2025 | dsa.court.gov.ua · hcj.gov.ua | Kabinet elektroniczny, Sąd elektroniczny, wideokonferencje sądowe — baza cyfryzacji sądownictwa |
| U14 | Kryzys kadrowy w sądach (sud.ua) | 2025 | sud.ua | 4346 pracujących sędziów przy etatach dla 6600; 2254 wakaty (dane WRS) |
| U15 | Obciążenie sądów w 2026 r. (sud.ua) | 2026 | sud.ua | Wzrost obciążenia o ≥8% rok do roku we wszystkich jurysdykcjach |
| U16 | Obciążenie 5–10 razy wyższe niż europejskie (Zmina) | 2025 | zmina.info | Ocena środowiska sędziowskiego |
| U17 | Sąd Najwyższy o AI w wymiarze sprawiedliwości | 2025–2026 | supreme.court.gov.ua | Sąd Najwyższy dyskutuje o zastosowaniu AI; regulamin korzystania z AI przez aparat SN; zasady Responsible AI |
| U18 | Kasacyjny Sąd Gospodarczy SN, postanowienie z 08.07.2025 (sud.ua) | 2025 | sud.ua | Pierwsza praktyka orzecznicza SN dotycząca granic wykorzystania AI przez strony |
| U19 | Rada UE: otwarcie pierwszego klastra negocjacyjnego | 06.2026 | consilium.europa.eu | Screening zakończono 09.2025; klaster „Fundamentals” otwarto 15.06.2026 |
| U20 | Euronews: klaster 6, stosunki zewnętrzne | 07.2026 | euronews.com | Kontynuacja negocjacji (otwarcie oczekiwane na 14.07.2026) |
| U21 | Ukraine Facility (Rada UE; portal planu) | 2024–2027 | consilium.europa.eu · ukrainefacility.me.gov.ua | 50 mld euro w formule „reformy w zamian za finansowanie”, w tym cyfryzacja wymiaru sprawiedliwości; wypłacono ponad 29,5 mld euro |
| U22 | EU4DigitalUA (ESDZ) | — | eeas.europa.eu | 20,5 mln euro: ponad 50 e-usług, 10 rejestrów, magistrala danych „Trembita” |
| U23 | Projekt UE Pravo-Justice | od 2017 | pravojustice.eu | Program UE wspierający reformy wymiaru sprawiedliwości (faza III) |
| U24 | Ustawa nr 2155-VIII o identyfikacji elektronicznej | red. 2022 | zakon.rada.gov.ua | Ramy podpisu kwalifikowanego (KEP)/e-identyfikacji, zharmonizowane z eIDAS |
| U25 | Projekt ustawy nr 8153 o ochronie danych osobowych | 2022–2025 | itd.rada.gov.ua | Dostosowanie reżimu ochrony danych osobowych do RODO/Konwencji 108+; przyjęto w I czytaniu 11.2024 |
| U26 | Ukraiński LegalTech (Mezha.Media) | 2024–2025 | mezha.media | Przegląd rynku: Liga, YouControl, Opendatabot, ZakonOnline, Vkursi i inni |
| U27 | Opendatabot | od 2016 | opendatabot.ua | Produkty komercyjne oparte na państwowych danych otwartych |
| U28 | YouControl | od 2014 | youcontrol.com.ua | Analityka oparta na ponad 220 źródłach danych otwartych |
| U29 | Rekomendacje dla prawników dotyczące bezpiecznej pracy z AI (Ministerstwo Transformacji Cyfrowej + Ministerstwo Sprawiedliwości + Państwowa Administracja Sądowa + Ukraińska Narodowa Rada Adwokacka) | 07.2025 | thedigital.gov.ua | Pierwsze oficjalne państwowe rekomendacje dla prawników dotyczące AI |
| U30 | Legal Tech 2026: etyka AI (Jurliga) | 2026 | jurliga.ligazakon.net | Dyskusja środowiska prawniczego na temat etyki AI w praktyce prawniczej |
Uwagi dotyczące dokładności
- Liczby „120 mln orzeczeń” oraz „4346 sędziów / 2254 wakaty” należy cytować z zastrzeżeniem „według stanu na dzień publikacji źródła”.
- EU AI Act: nie pisać, że „wysokie ryzyko już obowiązuje” — obowiązki z Załącznika III przesunięto na 02.12.2027 (Digital Omnibus, ostatecznie zatwierdzony przez Radę 29.06.2026); od 02.08.2026 obowiązują wymogi transparentności.
- Nazwy modeli i wersje narzędzi są aktualne na lipiec 2026 r.; przed publikacją strony lądowania — zweryfikować ponownie.
- Publikacje autora na Medium: według stanu na 10.07.2026 nie odnaleziono — odsyłać dopiero po faktycznej publikacji.